اشاره :

کمتر از یکسال است که در اصفهان و شهرهای دیگر ایران واقعه ای رخ داد که هنوز داغ آن بر فضای زندگی مردم شهر مستولی است. چرا که تلاش مسئولین نتوانسته است جبران خسارتهای مالی و البته جانی این قضیه را بنماید . امّا چرا ما عنوان این مقاله را به اصفهان اختصاص دادیم؟ با توضیحی که در پی خواهد آمد شما همه چیز را خواهید دانست و البته دوست داریم که خود شاهد، ناظر، و قاضی باشید و با ارسال نظرات خود التیامی بر این فاجعه اقتصادی باشید، چرا که اینجانب از نزدیک بر این ماجرا و جریانات آن شاهد و ناظر بوده ام و آب شدن مردم در این داغ، فغان و گریه و ضجه مادران و پدران، مرگ بیماران منتظر برای رسیدن مبلغی برای مداوا، جدائی دو جوان در آستانه تشکیل زندگی مشترک، داد و فغان و .... همه و همه را با چشم خویش نظاره کردم و با گوش خویش شنیدم. و اما ماجرا چیست؟
مطلب امروز، در مورد اعلام عدم موجودی صندوقهای قرض الحسنه در شهر اصفهان و بررسی تبعات ناشی از آن و اقدامات انجام شده تا کنون است. برای اینکه بهتر در جریان آغاز این ماجرا قرار بگیرید از شما دعوت می کنم به مطالب زیر که مربوط به وبلاگ قبلی من به نام پیک راستان است توجه کنید و پس از آن به ادامه مطلب می پردازم. در اکثر موارد بنده در صحنه حضور داشتم و سعی شده خلاصه مطلب آورده شود.

در ابتدا به ذکر مواردی از خبرهای روزهای اول ماجرا می پردازیم تا شما با فضای آنروزها بیشتر آشنا شوید.

"خبر ناگهانی عدم موجودی موسسات اعتباری، درست یك روز پس از برگزاری انتخابات مجلس و بیچارگی هزاران خانواده در اصفهان،آیا مسئولی هست؟

2/12/82 شنبه:

درست یك روز پس از برگزاری انتخابات است و هنوز خستگی آن از تن مردم اصفهان، درنیامده كه خبری غیر منتظره مردم را پریشان و بهت زده میكند. خبر، از آن حكایت داشت كه موسسات بزرگ اعتباری خصوصی كه در دو سه سال اخیر نقش بزرگی را در ساماندهی اقتصادی و معیشت مردم بینوا باز كرده بودند ( و صد البته مورد خشم و انتقاد بانكهای دولتی و خصوصی سراسری نظیر بانك مرکزی، بنیاد و غیره بودند.) اعلام عدم موجودی كرده اند و نه تنها نمی توانند وام های تصویب شده را در اختیار مردم قرار دهند بلكه اصل پول را كه برای نود درصد سپرده گذاران به معنای تمام زندگی ایشان بوده است را ندارند! داد، فریاد، گریه، شیون و ... تنها چیزی است كه از چند صد متری این موسسات، كه روزی تنها ملجا مردم بودند به گوش میرسد. تنها چیزی هم كه دیده نمیشد وجود حتی یك مسئول كه بگوید اینجا چه خبر است؟ اوضاع به آن حد وخیم بود و ازدحام جمعیت در اولین روز پخش این خبر طوری بود كه چندین نفر به دلایلی راهی بیمارستان ها شدند.
اما واقعا" چه كسی پاسخگو ست؟ آیا درست است افسر انتظامی كه برای دادرسی مردم از او استمداد جسته اند به خانم مالباخته ای بتازد و حتی بگوید: آیا آنروز كه به این بانكها آمدید از كلانتری اجازه گرفتید یا نه؟؟؟؟؟!!!!! آیا امكان اطلاع رسانی این خبر و انعكاس درد و رنج مردم، به هر طریق وجود ندارد؟! و جالب اینجاست كه این بن بست اقتصادی چند روز قبل از انتخابات برای صاحبان موسسات مسجل شده بود ولی به مردم اطمینان كاذب داده شده بود!
در میان این افراد عده زیادی هم بودند كه بیمارانشان در انتظارشان هستند و ....
و اما از كجا شروع شد... یكماه پیش بانك مركزی شبه ورشكستگی موسسه بزرگ آل طه اصفهان را پخش كرد و بعلت پخش این شایعه و دریافت اكثر موجودی این موسسه، توسط مردم، این موسسه نتوانست حتی به طور كامل موجودی مردم را بدهد و الان و در پی همان شایعات " اصحاب كهف "، "آل یاسین" ، " محمد رسول الله شعبه جی" ( با همه تیلیغات كشوری اش )، " ایثار" و ... در شب عید 1383 میتوان گفت خانواده هائی را داغدار كردند. ( كه به گفته مسئولین این موسسات عدم همكاری بانك مركزی موجب این امر شده است.)
ریشه این جریان در كجاست؟ .... غضب سیستم دولتی و بانك های سراسری خصوصی؟... اهمیت بیش از حد مردم به شایعات یا بعبارتی ضعف فرهنگی در تصمیم گیری؟... بی كفایتی اقتصادی موسسات مزبور؟... كلاهبرداری و تبانی؟... ضعف قانون یا بعبارتی عدم اجرای قانون؟... یا اینكه ما صاحب، ملجا و پناهگاه امنیتی مطمئنی برای پیگیری خواست و شكایاتمان نداریم؟ و یا ......

82/12/3 یكشنبه:

راهپیمائی مردم از طرف خیابان جی تا استانداری، سر دادن شعار، خرد كردن شیشه بانك های مسیر، تجمع دهها هزار نفر مقابل استانداری، بستن خیابان شیخ بهائی از طرف سپرده گذاران اصحاب كهف.... طی این اقدام كه روشن شد عامل اصلی تعطیلی یا به اصطلاح ورشكستگی این موسسات اعتباری، اقدام بانك مر كزی بوده است مدیر صندوق قرض الحسنه بر بالای بام استانداری حضور یافت و خطاب به مردم گفت: من به نمایندگی از 240 هزار سپرده گذار قرض الحسنه محمد رسول الله و 250 هزار سپرده گذار قرض الحسنه آل طه در اینجا از حق شما دفاع می كنم. وی تصریح كرد: تمامی مسوولین استان می دانند كه این صندوقها برای مردم و به خاطر رفاه آنها كار می كنند. وی در ادامه با توجه به اعتراض گسترده مردم و صحبت با استاندار اصفهان گفت: صندوقهای قرض الحسنه از امروز صبح كار خود را آغاز می كنند و مردم برای همكاری با آنها در این ماه به صندوق آل طه دو قسط پرداخت و جهت پس گرفتن پولهای خود نیز به صندوق محمد رسول الله جی مراجعه نكنند.

صدا و سیما:

طی خبر 2 دقیقه ای، باز بودن تمامی صندوقها را اعلام كرد. اطلاعیه هائی از طرف كمیته ویژه، درب تمامی صندوقهای شهر زده شد كه حكایت از رسیدگی مسئولان داشت.

82/12/4 دوشنبه:

رای صادره فقط در مورد قرض الحسنه محمد رسول الله و قرض الحسنه آل طه نافذ است و در مورد سایر صندوقها نیست. هر چند صندوق قرض الحسنه محمد رسول الله و قرض الحسنه آل طه كار خود را با نوبت بندی شروع كردند اما از ادامه كار صندوقهای بزرگی همچون اصحاب كهف و ایثار خبری نیست. مردم با درهای بسته مواجه شدند. پس از آن جمعیت به طرف استانداری حركت كرد و خیابان مقابل استانداری را مسدود كرد. شمار این جمعیت به لحاظ اطلاعیه صدا و سیما مبنی بر باز بودن این صندوقها كمتر از روز پیش بود ( كه دروغ از كار در آمد). مامورین انتظامی به مردم گفتند: برای تك تك شما نیرو در داخل محوطه داریم (ضد شورش)، شكایت كنید تا برای شما تحقیق كنیم، تا شكایت نكنید كاری نمی كنیم، موضوع دیروز فقط به صندقهای قرض الحسنه محمد رسول الله و قرض الحسنه آل طه ارتباط داشت. در همین حال چند نماینده از طرف متحصنین برای مذاكره و طرح شكایت با نمایندگان دادسرا، استانداری و نیروی انتظامی به داخل رفتند و شكایتی تنظیم و ارائه شد ( سومین شكایت ارائه شده از طرف مردم!!!!). در همین حین درخواست فاكس شده ای از طرف نیروی انتظامی كه حكایت از تامین جانی مسئولین صنوق اصحاب كهف داشت قرائت شد و مقرر گردید این صندوق از 5/8 فردا صبح سه شنبه با ز باشد!!!! و حكایت همچنان ادامه دارد....

۸۲/۱۲/۱۴ پنج شنبه:

طی جلسه ای در استانداری مقرر شد، استانداری با كسب مجوز از وزارت كشور نسبت به خرید مایملك كلیه صندوقهای شهر اقدام نماید و موجودی شهروندان را پرداخت نماید.
در حاشیه:
1- صندوقهای محمد (ص) و آل طه ظاهرا" توانسته اند با مشتریان به توافق نسبی برسند. برخی از مشتریان صندوقها نیز گفته اند برای كمك به ادامه حیات این صندوقها تا بعداز عید صبر می کنند ( دو نکته مهم: الف: آیا اراده بانك مركزی بر ادامه كار این صندوقهاست؟ ب: چه تضمینی برای تعهدات این صندوقها و بطور كلی ناپدید نشدنشان بعد از عید وجود دارد؟) 2- از تب و تاب جریان بطور كلی كاسته شده است. 3- به دلیل اینكه سیاست بانك مركزی كنترل تورم از طریق جمع آوری نقدینگی است، بعید بنظر میرسد كه مردم، حداقل قبل از عید به پولشان برسند ( بعد از عید هم خدا بزرگ است.). 4- اصحاب كهف با وجود عدم ورشكستگی و اینكه در طول ماههای آخر فقط پول جمع میكرده است همانند دیگر ان از دادن پول امتناع میكند و به بهانه حسابرسی از اجرای تعهدی كه میگویند به استانداری داده اند و طی آن قرار شده كه یك سوم پول سپرده گذاران را قبل از عید بدهند امتناع میكند. 5- شكایت هم نه چندان ساده و نه كارساز است. 5- یكی ازشهروندان می گفت برای شكایت جهت پیگیری به دادگاه رفته است و برای آن باید ده درصد طلب مورد ادعای خود را به حساب دادگستری بریزد (بعدا" مسترد می شود) و مبالغ زیادی تمبر باطل كند، بعلاوه وكیل این فرد دریافت بیست درصد مبلغ را درصورت موفقیت خواسته است، البته این امر در صورتی محقق میشود كه موكل املاكی را از صندوق برای ضبط و فروش بشناسد و معرفی كند (تو خود حدیث مفصل بخوان از این مجمل!) 6- دولت و نهادهای قانونی مسئولیتی را بصورت جدی در قبال پیگیری مسئله متوجه خود نمی دانند(فقط جلسه). 7- به نظر میرسد قصه این صندوقها به دلیل ناسازگاری بانك مركزی روزهای آخر خو را سپری می كند!!؟؟

شنبه 16/12/82:

از استانداری اصفهان خبر میرسد كه وزارت كشور با موضوع تولیت استانداری جهت فروش اموال برای برگرداندن سپرده های مردم موافقت نكرده است و در پی آن مردم مجددا" در مقابل برخی صندوقها من جمله اصحاب كهف تجمع نموده اند.
در حاشیه:
1- چگونگی ادامه فعالیت اینگونه صندوها صرفا" با شرایط ویژه میسر شده است. از جمله: وامهای با مبالغ كم ( كمتر از 3 میلیون) و دوره برگشت كوتاه تر دو سال و بهره ای بیشتر از حد فعلی ( بیشتر از سه الی چهار درصد). 2- صندوقها و مسئولین آن با گذشت دهها روز از بحران بی تفاوت تر از گذشته و با بی اعتنائی با مسئله برخورد كرده، از طرف دیگر با شنیده شدن اخباری كه افق روشنی را نشان نمی دهد، همچنین فرا رسیدن تعطیلات طولانی مدت عید، مردم و سپرده گذاران احساس عدم امنیت بیشتری كرده و بر نگرانیشان افزوده شده است.
برخی لینکها از سایتهای خبری در آنروزها:
•
به دستور مقام قضایی استان:صندوق های قرض الحسنه «جی» و «آل طه» دراصفهان تعطیل شد
•
تجمع در مقابل استانداری اصفهان پایان یافت: صندوق قرض الحسنه محمد رسول الله به فعالیت خود ادامه می‌دهد
•
مردم متحصن و خشمگین اصفهان در مقابل قرض الحسنه : ما مجلس هفتم نمیخواهیم - دزدو نزول خور نمیخواهیم
•
گزارش و تصاویری از تجمع امروز مردم در مقابل صندوق قرض الحسنه جی اصفهان

بعد از آن چه شد؟

آنچه خواندید حدیثی ناتمام بود از آنچه بر مردم گذشت. به هر صورتی بود، مردم تا بحال با اقسام و انواع برنامه های تلویزیونی و روزنامه ها که مدعوین آنها را قاضی مخصوص پرونده و مسئولین استانداری و ... تشکیل می دادند به مردم تفهیم شده است که:
• اشتباه اصلی را مردم کرده اند ( نه مسئولین که می بایست از فعالیت مراکزی آنهم با این بعد فعالیت اگر غیر قانونی باشد جلوگیری می کردند ) به این جهت که پولهای خود را در این صندوقها گذاشته اند.

• تا کنون فقط تا حسابهای تا مبالغ حدود 300 هزار تومان پرداخت شده است!
• بسیاری از مردم حتی پولی که از فروش منزل خود بدست آورده بودند ( که اینروزها یعنی هستی یک شخص) را در این صندوقها گذاشته بودند.
• گفته می شود کسانی که مبالغ یک میلیون به بالا را گذاشته اند تا چندین سال دیگر باید در انتظار باشند.
• لازم به ذکر است که تعداد سپرده گذاران در این حسابها در اصفهان بالای 600 هزار نفر است یله یعنی درگیر شدن چیزی حدود 3 میلیون نفر! یعنی برباد رفتن سرمایه زندگی! هزینه عمل جراحی! هزینه جهیزیه یک دختر دم بخت! هزینه دامادی یک جوان ! برباد رفتن پولی که مردم از فروش خانه و زندگی خود بدست آورده بودند! یعنی تعدادی از مردم که خانه شان به همیتن دلیل سرای غم شده است! یعنی فلج شدن 3 میلیون!
•
اماّ نکته مهم در اینجا این است که :

آیا همین آمار ناکامل برای اینکه دولت و مجلس و کل نظام به جای سرزنش مردم! به کمک آنها بیایند کافی نیست؟ آیا فقط در صورت زلزله باید اعلام بحران و عزای عمومی کرد؟ در صورتیکه این مورد از صد زلزله بدتر است؟ در زلزله حداقل به کمک مردم می آیند نه سرزنش کنند! عزای عمومی نیست ولی در دل بسیاری از مردم اصفهان غم بزرگی نشسته و مردم در سکوتی همراه با سئوال توام فرو رفته اند؟ شاید باید منتظر انتخاباتی دیگر بود تا آنهم از ترس اقدامی کرد؟ آیا پاسخ مردم اصفهان که آمار بالاترین شهید و ایثارگر را در دفاع مقدس برعهده داشتند این است ؟ آنهم فردای روز انتخابات مجلس؟ یعنی این به جای دست درد نکناد این مردم مستضعف است؟

نکته آخر:

جلسه، بحث، برنامه های رادیوئی و تلویزیونی ، نطق نمایندگان جدید مجلس، نماز جمعه و امام جمعه محترم، دستور رئیس جمهور و در آخر مجلس جدید! هرکدام گفتند و نوشتند و غصه خوردند امّا باور کنید هیچ کدام دردی از مردم را دوا نمی کند. این زخم روز بروز چرکین تر می شود! مرهم بگذارید نه با کاردهای مختلف آنرا خراش دهید! نمی خواهیم نیروی انتظامی و پلیس ضد شورش را به رخ ما بکشید، که این عزیزان هم فرزندان این مردم اند و خود زجر کشیده امّا صبور همانند مردم!
خواهش میکنیم مرهم بگذارید ، قبل از آنکه این زخم سر به تو، سرباز کند. ما مملکت، مسئولین ، اسلام و... را دوست داریم امّا ........ حیّ علی خیرالعمل

سید فخرالدین افضلی :: fakhrafzali@yahoo.ca